സമാധാന കരാര്‍ ഏകദേശം പൂര്‍ത്തിയായെന്നു ട്രംപ്, പിടികൊടുക്കാതെ ഇറാന്‍, പ്രതീക്ഷയോടെ ലോകം

According to a report by The New York Times, Iran has agreed to give up its highly enriched uranium, which could otherwise lead to neuclear weapon

എന്‍ പ്രഭാകരന്‍

ദുബായ്: അമേരിക്ക, ഇറാന്‍, കൂടാതെ മറ്റ് നിരവധി പശ്ചിമേഷ്യന്‍ രാജ്യങ്ങള്‍ എന്നിവര്‍ക്കിടയില്‍ ഒരു സമാധാന കരാര്‍ 'ഏകദേശം പൂര്‍ണ്ണമായി ചര്‍ച്ച ചെയ്ത് ഉറപ്പിച്ചു' എന്ന് യു.എസ് പ്രസിഡന്റ് ഡൊണാള്‍ഡ് ട്രംപ് ശനിയാഴ്ച പ്രഖ്യാപിച്ചു. എന്നാല്‍, ഇറാന്‍ ഇക്കാര്യം സ്ഥിരീകരിച്ചിട്ടില്ല. ഒരുവശത്ത് ഇറാനെ ആക്രമിക്കാന്‍ വീണ്ടും കോപ്പുകൂട്ടുന്നതിനിടെയാണ് ട്രംപിന്റെ പുതിയ പ്രഖ്യാപനം വന്നിരിക്കുന്നത്. 

ഇറാന്‍ തങ്ങളുടെ സമ്പുഷ്ടീകരിച്ച യുറേനിയം ഉപേക്ഷിക്കാന്‍ ഈ കരാറിലൂടെ സമ്മതിച്ചതായി 'ദി ന്യൂയോര്‍ക്ക് ടൈംസ്' റിപ്പോര്‍ട്ട് ചെയ്തു. എങ്കിലും, വളരെ പൊതുവായ നിബന്ധനകളിലാണ് ഈ ധാരണയെന്നും ഇരുപക്ഷത്തെയും ഔദ്യോഗിക പ്രതിനിധികള്‍ ഇത് സ്ഥിരീകരിച്ചിട്ടില്ലെന്നും റിപ്പോര്‍ട്ടില്‍ പറയുന്നു. ഹോര്‍മുസ് കടലിടുക്ക് ഘട്ടംഘട്ടമായി വീണ്ടും തുറക്കുന്നതും ഈ കരാറിന്റെ നിബന്ധനകളില്‍ ഉള്‍പ്പെടുമെന്ന് റിപ്പോര്‍ട്ടില്‍ ചൂണ്ടിക്കാണിക്കുന്നു.

സൗദി അറേബ്യ, യുണൈറ്റഡ് അറബ് എമിറേറ്റ്‌സ് (യു.എ.ഇ), ഖത്തര്‍, പാകിസ്ഥാന്‍, തുര്‍ക്കി, ഈജിപ്ത്, ജോര്‍ദാന്‍, ബഹ്റൈന്‍ എന്നീ രാജ്യങ്ങളാണ് ട്രംപിന്റെ സമാധാന കരാറില്‍ ഉള്‍പ്പെട്ടിരിക്കുന്നത്. പാരമ്പര്യമായി ഇറാന്റെ എതിരാളികളായ ഈ ഗള്‍ഫ് രാജ്യങ്ങള്‍ കരാറിന്റെ ഭാഗമാകുന്നത് മേഖലയിലെ രാഷ്ട്രീയ സ്ഥിരതയ്ക്ക് കാരണമാകും. യു.എസിനും ഇറാന്നും ഇടയില്‍ പലപ്പോഴും മധ്യസ്ഥശ്രമങ്ങള്‍ നടത്തുന്നത് ഖത്തറാണ്.

ഇതിനുപുറമെ, ഇസ്രായേല്‍ പ്രധാനമന്ത്രി ബെന്യാമിന്‍ നെതന്യാഹുവുമായി താന്‍ പ്രത്യേകം ഫോണില്‍ സംസാരിച്ചതായും, ആ സംഭാഷണവും 'വളരെ നന്നായി നടന്നതായും' ട്രംപ് കൂട്ടിച്ചേര്‍ത്തു. കരാറില്‍ നേരിട്ട് പങ്കാളിയല്ലെങ്കിലും, ഇറാന്റെ ഏറ്റവും വലിയ ശത്രുവായ ഇസ്രായേലിന്റെ നിലപാട് നിര്‍ണ്ണായകമാണ്. 

കരാറിന്റെ ഭൂരിഭാഗം വിശദാംശങ്ങളും ഇതുവരെ പരസ്യമാക്കിയിട്ടില്ലെങ്കിലും, 'ഹോര്‍മുസ് കടലിടുക്ക്' വീണ്ടും തുറക്കുന്നത് ഇതിലെ ഒരു പ്രധാന ഘടകമായിരിക്കുമെന്ന് ട്രംപ് പറഞ്ഞു. ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും പ്രധാനപ്പെട്ട എണ്ണക്കടത്തു പാതയാണ് ഹോര്‍മുസ് കടലിടുക്ക്. ആഗോളതലത്തില്‍ വിതരണം ചെയ്യപ്പെടുന്ന ക്രൂഡ് ഓയിലിന്റെ അഞ്ചിലൊന്നും കടന്നുപോകുന്നത് ഇതിലൂടെയാണ്. യു.എസും ഇറാാനും പരസ്പരം ഏര്‍പ്പെടുത്തിയ ഉപരോധങ്ങള്‍ കാരണം ഈ പാത പലപ്പോഴും അടച്ചിടുകയും കപ്പലുകള്‍ പിടിച്ചെടുക്കുന്ന സാഹചര്യം ഉണ്ടാകുകയും ചെയ്തിരുന്നു. ഈ പാത ഘട്ടഘട്ടമായി വീണ്ടും തുറക്കുക എന്നതാണ് പുതിയ 60 ദിവസത്തെ വെടിനിര്‍ത്തല്‍ നീട്ടലിന്റെ ലക്ഷ്യം.

എന്നാല്‍, യു.എസും ഇറാനും തമ്മില്‍ കൈമാറിയ ഏറ്റവും പുതിയ കരാര്‍ രേഖകള്‍ ഉദ്ധരിച്ച്, ഹോര്‍മുസ് കടലിടുക്ക് ഇറാന്റെ നിയന്ത്രണത്തില്‍ തന്നെ തുടരുമെന്ന് ഞായറാഴ്ച പുലര്‍ച്ചെ ഇറാന്റെ 'ഫാര്‍സ്' വാര്‍ത്താ ഏജന്‍സി റിപ്പോര്‍ട്ട് ചെയ്തു. ട്രംപിന്റെ പ്രഖ്യാപനം 'അപൂര്‍ണ്ണവും യാഥാര്‍ത്ഥ്യത്തിന് നിരക്കാത്തതുമാണ്' എന്ന് പറഞ്ഞ് അവര്‍ അതിനെ തള്ളിക്കളയുകയും ചെയ്തു.

നിലവില്‍ ചര്‍ച്ച ചെയ്യുന്ന കരാര്‍ 'യുദ്ധം അവസാനിപ്പിക്കുന്നതിന് തക്കവണ്ണം സമഗ്രമാണ്' എന്ന് ചര്‍ച്ചകളില്‍ പങ്കാളികളായ രണ്ട് പാകിസ്ഥാന്‍ നയതന്ത്ര സ്രോതസ്സുകള്‍ റോയിട്ടേഴ്‌സിനോട് പറഞ്ഞു. അമേരിക്ക ഈ ധാരണാപത്രം അംഗീകരിക്കുകയാണെങ്കില്‍, വെള്ളിയാഴ്ച പെരുന്നാള്‍ അവധി അവസാനിച്ചതിന് ശേഷം തുടര്‍ചര്‍ച്ചകള്‍ നടക്കുമെന്നും അതിലൊരാള്‍ വ്യക്തമാക്കി.

നിലവിലുള്ള വെടിനിര്‍ത്തല്‍ 60 ദിവസത്തേക്ക് കൂടി നീട്ടാന്‍ യു.എസും ഇറാനും ധാരണയിലെത്താറായതായി ശനിയാഴ്ച 'ദി ഫിനാന്‍ഷ്യല്‍ ടൈംസ്' റിപ്പോര്‍ട്ട് ചെയ്തിരുന്നു. ഈ കാലയളവിനുള്ളില്‍ ചര്‍ച്ചകളില്‍ ഉയര്‍ന്നുവന്ന ഭൂരിഭാഗം പ്രശ്‌നങ്ങള്‍ക്കും പരിഹാരം കാണാനാണ് ശ്രമം. 

കരാറിലെ ഏറ്റവും നിര്‍ണ്ണായകമായ ഒരു വിഷയം ഇറാന്റെ ആണവപദ്ധികളാണ്. ദി ന്യൂയോര്‍ക്ക് ടൈംസ് റിപ്പോര്‍ട്ട് പ്രകാരം, ആണവായുധ നിര്‍മ്മാണത്തിലേക്ക് നയിക്കാവുന്ന രീതിയില്‍ ഉയര്‍ന്ന തോതില്‍ സമ്പുഷ്ടീകരിച്ച യുറേനിയം ഉപേക്ഷിക്കാന്‍ ഇറാന്‍ തയ്യാറായിട്ടുണ്ട്. എന്നാല്‍ ഇതിന്റെ സാങ്കേതിക നിബന്ധനകളെക്കുറിച്ചോ, ഇത് എങ്ങനെ നടപ്പിലാക്കും എന്നതിനെക്കുറിച്ചോ ഇരുരാജ്യങ്ങളും ഔദ്യോഗികമായി വെളിപ്പെടുത്തിയിട്ടില്ല.

2015-ലെ ചരിത്രപ്രസിദ്ധമായ 'ഇറാന്‍ ആണവ കരാറില്‍' നിന്ന് മുന്‍പ് അമേരിക്ക പിന്മാറിയതിനു ശേഷം ഇരുരാജ്യങ്ങളും തമ്മില്‍ ആണവവിഷയത്തില്‍ ഉണ്ടാകുന്ന ഏറ്റവും വലിയ നീക്കമാണിത്.

ട്രംപിന്റെ പ്രഖ്യാപനം പൂര്‍ണ്ണമല്ലെന്നാണ് ഇറാന്റെ വാദം. ഈ കടലിടുക്കിന്റെ പൂര്‍ണ്ണ നിയന്ത്രണം തങ്ങളുടെ പക്കല്‍ തന്നെയായിരിക്കുമെന്നും യു.എസിന് ഇതില്‍ പരമാധികാരം വിട്ടുകൊടുക്കില്ലെന്നും ഇറാന്റെ ഔദ്യോഗിക വാര്‍ത്താ ഏജന്‍സിയായ 'ഫാര്‍സ്' വ്യക്തമാക്കുന്നു.

ഈ കരാര്‍ പൂര്‍ണ്ണമായി യാഥാര്‍ത്ഥ്യമാവുകയാണെങ്കില്‍ അത് ആഗോള എണ്ണവില കുറയുന്നതിനും പശ്ചിമേഷ്യയില്‍ ഒരു പുതിയ സമാധാന യുഗത്തിന് തുടക്കം കുറിക്കുന്നതിനും കാരണമാകും. എങ്കിലും ഇറാന്റെ ആഭ്യന്തര നിയന്ത്രണങ്ങളെക്കുറിച്ചുള്ള വിയോജിപ്പുകള്‍ നിലനില്‍ക്കുന്നതിനാല്‍ വരും ദിവസങ്ങളിലെ ഔദ്യോഗിക പ്രഖ്യാപനങ്ങള്‍ നിര്‍ണ്ണായകമാണ്.

Summary: According to a report by The New York Times, Iran has agreed to give up its highly enriched uranium, which could otherwise lead to the development of nuclear weapons.

However, neither country has officially disclosed the technical terms or how this process will be implemented.

This marks the most significant development in nuclear talks between the two countries since the United States previously withdrew from the historic 2015 'Iran Nuclear Deal' (JCPOA).

This major coalition announced by Trump includes crucial powers from the Middle East and South Asia:

Saudi Arabia, the UAE, and Bahrain: The inclusion of these Gulf nations—traditionally regional rivals of Iran—could pave the way for political stability in the region.

Qatar and Oman: Qatar often acts as a mediator between the US and Iran.

Pakistan and Turkey: As Muslim-majority countries with neighboring ties to Iran and strong military foundations, their participation is vital. Pakistani Prime Minister Shehbaz Sharif has publicly supported these talks.

Israel (Benjamin Netanyahu): Although not a direct party to the agreement, the stance of Israel—Iran's biggest adversary—is critical. Trump's statement that his talks with Netanyahu "went very well" indicates an effort to address Israel's security concerns.